بارکدخوان فروشگاهی وقتی واقعاً سرعت صندوق را بالا می‌برد که سه چیز با هم جور باشند: نوع بارکد کالاهای شما، مدل بارکدخوان و تعریف درست کالاها در نرم‌افزار. برای کالاهای بدون بارکد هم به پرینتر لیبل و کاغذ مناسب نیاز دارید. در ادامه مسیر را از شناخت کالاها تا تست پشت صندوق، گام‌به‌گام می‌بینید.
- اول کالاها را دسته‌بندی کنید: بارکددار، بدون بارکد و وزنی؛ هر دسته راه‌حل خودش را دارد.
- بارکدخوان دوبعدی علاوه بر بارکد خطی، کدهای QR را هم می‌خواند و برای آینده انعطاف بیشتری دارد.
- برای لیبل‌هایی که باید ماه‌ها روی کالا بمانند، چاپ انتقال حرارتی ماندگارتر از حرارتی مستقیم است.
- هر بارکد فقط به یک کالا تعلق دارد؛ بارکد تکراری بزرگ‌ترین منبع خطای صندوق است.
- اگر کالای تولیدی دارید و می‌خواهید در فروشگاه‌های زنجیره‌ای عرضه کنید، GTIN را از GS1 ایران بگیرید.
گام ۱: کالاهای فروشگاه را دسته‌بندی کنید
پیش از خرید هر دستگاهی، یک نمونه صدقلمی از قفسه‌ها بردارید و ببینید هر کالا در کدام دسته است:
1. کالاهای بارکددار. بیشتر کالاهای بسته‌بندی صنعتی بارکد تولیدکننده را دارند. طبق توضیح GS1 ایران، کد ۱۳ رقمی GTIN که روی کالاهای ایرانی دیده می‌شود معمولاً با ۶۲۶ شروع می‌شود. برای این دسته فقط بارکدخوان و تعریف درست در نرم‌افزار لازم است. 2. کالاهای بدون بارکد. پوشاک، لوازم‌التحریر وارداتی خرد، اجناس دست‌ساز یا کالاهایی که از بسته‌بندی بزرگ جدا می‌فروشید. این دسته لیبل داخلی لازم دارد. 3. کالاهای وزنی. آجیل، حبوبات، گوشت یا شیرینی فله. این‌ها یا با ترازوی متصل به نرم‌افزار فروخته می‌شوند یا با لیبل وزنی که ترازو چاپ می‌کند.
نسبت این سه دسته تعیین می‌کند چقدر روی بارکدخوان، پرینتر لیبل یا ترازو سرمایه‌گذاری کنید. فروشگاهی که نود درصد کالاهایش بارکد صنعتی دارد، شاید اصلاً پرینتر لیبل لازم نداشته باشد.
گام ۲: بارکدخوان مناسب را انتخاب کنید
بارکدخوان‌ها را می‌توان در چند محور مقایسه کرد:
| محور | گزینه‌ها | مناسب برای |
|---|---|---|
| نوع کد | خطی (یک‌بعدی) / دوبعدی | دوبعدی اگر QR یا کدهای فشرده روی کالاها دارید |
| شکل | دستی / رومیزی همه‌جهته | رومیزی برای صندوق پرتردد سوپرمارکت |
| اتصال | باسیم / بی‌سیم | بی‌سیم برای کالاهای حجیم که به صندوق نمی‌آیند |
| کاربرد | صندوق / انبار | مدل مقاوم‌تر برای شمارش در انبار |
چند نکته عملی:
- بارکدهای ریز و براق را تست کنید. بسته‌های کوچک لوازم آرایشی یا داروها بارکدهای فشرده روی سطح براق دارند؛ بعضی دستگاه‌های ارزان آن‌ها را به‌سختی می‌خوانند.
- رومیزی همه‌جهته به صندوق‌دار اجازه می‌دهد کالا را بدون چرخاندن از جلوی دستگاه رد کند و برای فروشگاه شلوغ سرعت محسوسی دارد.
- سازگاری با نرم‌افزار را پیش از خرید بپرسید. بیشتر بارکدخوان‌ها مثل صفحه‌کلید عمل می‌کنند، اما تنظیماتی مانند پسوند «اینتر» بعد از هر خواندن باید با نرم‌افزار هماهنگ شود.
در ثمین استفاده از بارکدخوان از پایه‌ای‌ترین نسخه، یعنی سوپر الیت، در جدول امکانات آمده است.
گام ۳: لیبل و پرینتر لیبل را انتخاب کنید
برای کالاهای بدون بارکد، باید خودتان لیبل چاپ کنید. دو فناوری رایج پرینتر لیبل وجود دارد:
- حرارتی مستقیم. بدون ریبون و ارزان‌تر در استفاده روزمره، اما لیبل در برابر نور، گرما و اصطکاک زودتر کم‌رنگ می‌شود. برای کالاهایی که سریع فروش می‌روند یا لیبل‌های موقت مناسب است.
- انتقال حرارتی. با ریبون چاپ می‌کند و لیبل ماندگارتر است. برای کالاهایی که ماه‌ها روی قفسه می‌مانند یا لیبل قیمت روی بسته‌های انبار بهتر است.
اندازه لیبل را با کوچک‌ترین کالایی که باید برچسب بخورد انتخاب کنید و مطمئن شوید بارکد چاپ‌شده در آن اندازه هنوز با بارکدخوان شما خوانده می‌شود. روی لیبل علاوه بر بارکد، نام کوتاه کالا و قیمت را هم بیاورید تا مشتری و صندوق‌دار هر دو بتوانند آن را بخوانند.
کالاهای وزنی چه می‌شوند؟
برای اجناس فله دو راه رایج وجود دارد. در راه اول، ترازوی دیجیتال کنار صندوق است و وزن مستقیم در فاکتور می‌نشیند؛ این روش برای فروشگاهی که فروشنده خودش کالا را وزن می‌کند ساده‌تر است. در ثمین افزونه ترازوی دیجیتال و گراماژ برای نسخههای پایه به بالا در لیست افزونه‌ها آمده است. در راه دوم، کالا در بخش جداگانه‌ای وزن و بسته‌بندی می‌شود و ترازوی لیبل‌زن برچسبی چاپ می‌کند که وزن یا قیمت درون بارکد آن است و صندوق فقط آن را اسکن می‌کند. این روش برای فروشگاه‌های شلوغ‌تر مناسب است، اما باید مطمئن شوید نرم‌افزار صندوق قالب بارکد ترازوی شما را می‌شناسد. هر کدام را انتخاب کنید، پیش از خرید ترازو آن را در دمو با نرم‌افزار امتحان کنید.
بارکد و لیبل در ثمین: استفاده از بارکدخوان در همه نسخه‌ها و چاپ لیبل بارکد از نسخه استاندارد در جدول امکانات ثمین آمده است. جزئیات را در صفحه ثمین ببینید.
گام ۴: بارکدها را درست در نرم‌افزار تعریف کنید
بارکدخوان فقط یک عدد را به نرم‌افزار می‌فرستد؛ اینکه آن عدد به کدام کالا و چه قیمتی برسد، به تعریف شما بستگی دارد. قوانین ساده:
1. هر بارکد فقط یک کالا. اگر دو کالای مختلف بارکد یکسان داشته باشند، صندوق یکی را به جای دیگری می‌فروشد و موجودی هر دو خراب می‌شود. 2. کالای چندبسته‌ای. اگر یک کالا هم تکی و هم بسته‌ای فروخته می‌شود و هر کدام بارکد جدا دارند، هر دو بارکد را به کالای درست با واحد درست وصل کنید. 3. بارکد داخلی را با الگو بسازید. برای لیبل‌های داخلی یک الگوی ثابت انتخاب کنید که با بارکد کالاهای صنعتی تداخل نداشته باشد. 4. تغییر قیمت را در نرم‌افزار انجام دهید، نه روی لیبل با خودکار. اگر قیمت روی لیبل چاپ شده، لیبل تازه بزنید.
در ثمین، چاپ لیبل بارکد از نسخه استاندارد در جدول امکانات آمده و برای نسخههای الیت، پایه و استاندارد افزونه چاپ بارکد روی لیبل در لیست افزونه‌ها وجود دارد. برای نسخههای استاندارد و جامع، افزونه بانک اطلاعاتی بیش از یازده هزار قلم کالای تعریف‌شده همراه با بارکد هم در لیست آمده که می‌تواند زمان ورود اولیه اطلاعات را کم کند. افزونه پرایس‌چک هم برای نسخههای پایه به بالا هست تا مشتری بتواند قیمت را خودش با اسکن ببیند.
گام ۵: پیش از راه‌اندازی، خواندن را تست کنید
یک روز پیش از استفاده واقعی، این تست‌ها را انجام دهید:
- بیست کالای تصادفی از قفسه‌های مختلف را اسکن کنید و ببینید نام و قیمت درست می‌آید.
- لیبل‌های چاپی را با بارکدخوان صندوق، نه فقط بارکدخوان کنار پرینتر، بخوانید.
- یک لیبل را چند روز روی کالای پرتماس بگذارید و دوباره اسکن کنید تا ماندگاری چاپ را بسنجید.
- کالای ناشناخته را اسکن کنید و ببینید نرم‌افزار چه رفتاری دارد؛ صندوق‌دار باید بداند در این حالت چه کند.
- سرعت صدور یک فاکتور ده‌قلمی را با و بدون بارکدخوان مقایسه کنید.
گام ۶: اگر تولیدکننده هستید، GTIN بگیرید
بارکد داخلی فقط در فروشگاه خودتان معنا دارد. اگر کالایی تولید می‌کنید و می‌خواهید در فروشگاه‌های دیگر عرضه شود، به شناسه رسمی نیاز دارید. طبق اطلاعات GS1 ایران (مرکز ملی شماره‌گذاری کالا و خدمات):
- برای دریافت GTIN ابتدا باید عضویت و یک پیش‌شماره شرکتی بگیرید و سپس برای هر کالا کد صادر کنید.
- مراحل عضویت آنلاین است و نیاز به مراجعه حضوری ندارد.
- قرار گرفتن کالا در فروشگاه‌های زنجیره‌ای، صادرات و برخی الزامات سازمان‌های نظارتی از مواردی است که GTIN لازم می‌شود.
- کد ۱۳ رقمی GTIN برای شناسایی بین‌المللی کالاست و «ایران کد» ۱۶ رقمی برای شناسنامه ملی کالا؛ این دو با هم فرق دارند.
جمع‌بندی
بارکد و لیبل در فروشگاه یعنی کالاهای درست دسته‌بندی‌شده، بارکدخوانی که با کالاهای شما کنار بیاید، لیبلی که به اندازه عمر کالا روی قفسه دوام بیاورد و نرم‌افزاری که هر بارکد را به یک کالا و یک قیمت وصل کند. با یک تست ساده پیش از راه‌اندازی، بیشتر خطاهای صندوق پیش از رسیدن به مشتری حذف می‌شوند. برای تکمیل تجهیزات میز فروش، چک‌لیست پایانه فروشگاهی و صندوق POS را ببینید و برای ارتباط بارکد با موجودی، انبارداری فروشگاهی و نقطه سفارش را بخوانید.
اگر درباره سازگاری بارکدخوان یا پرینتر لیبل فعلی‌تان با ثمین سؤال دارید یا می‌خواهید چاپ لیبل را از نزدیک ببینید، با ۰۵۱-۳۷۶۵۵۵۰۰ یا ۰۹۱۵۴۹۰۳۵۰۰ تماس بگیرید یا از صفحه دمو وقت بگیرید.
منابع
- دریافت شناسه GTIN و بارکد برای محصولات (GS1 ایران): https://gs1-ir.org/%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%81%D8%AA-%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%D9%87-gtin-%D9%88-%D8%A8%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%AF-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AD%D8%B5%D9%88%D9%84%D8%A7%D8%AA/
- پرسش‌های متداول GS1 ایران: https://gs1-ir.org/%D9%BE%D8%B1%D8%B3%D8%B4%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AA%D8%AF%D8%A7%D9%88%D9%84/
سوالات پرتکرار درباره این موضوع
همین سناریوها را روی داده واقعی مجموعه خودتان در دمو ببینید
کارشناسان آی‌تی‌پردازسافت آماده‌اند تا سوالات شما را بررسی کنند و نسخه متناسب با الگوی کاری شما را نمایش دهند.
